Tanım:

Mide kanamaları, mide mukozasında gelişen erozyonlar, ülserler veya varisler gibi patolojik durumlar nedeniyle kanama ile karakterizedir. Bu kanamalar, gastrointestinal sistemin üst bölümünden kaynaklanır ve ciddi durumlarda hayatı tehdit edebilir.

Etiyoloji:

• Peptik Ülser Hastalığı: Mide kanamalarının en sık nedenidir. Mide veya duodenumda oluşan ülserler, alttaki kan damarlarını erozyona uğratarak kanamaya neden olabilir.
• Gastrit: Akut veya kronik gastrit, özellikle nonsteroid antiinflamatuar ilaçlar (NSAID’ler) veya alkol kullanımı sonrasında, mukoza hasarına bağlı kanamaya yol açabilir.
• Mallory-Weiss Sendromu: Şiddetli kusma veya öksürük sonrası oluşan mukoza yırtılmasıdır. Genellikle özofagogastrik bileşkede meydana gelir ve üst gastrointestinal kanamalara neden olabilir.
• Mide Varisleri: Özellikle siroz gibi portal hipertansiyon durumlarında, özofagus ve mide varisleri gelişebilir. Bu varislerin yırtılması sonucu ciddi kanamalar meydana gelebilir.
• Mide Tümörleri: Malign mide tümörleri, özellikle adenokarsinomlar, yüzeyel erozyonlar veya ülserasyonlar sonucu kanamaya neden olabilir.
• Dieulafoy Lezyonu: Midenin submukozasında anormal şekilde genişlemiş arterlerin yırtılması sonucu ani ve ciddi kanamalara neden olan nadir bir durumdur.

Klinik Bulgular:

• Hematemez: Koyu kırmızı veya kahve telvesi şeklinde kusma, mide kaynaklı kanamanın tipik bulgusudur.
• Melena: Siyah, katran benzeri dışkı, mide veya duodenumdan kaynaklanan kanamanın belirtisidir.
• Hematokezya: Büyük miktarda kanama durumlarında, taze kırmızı kanla dışkılama olabilir; bu genellikle yoğun kan kaybını işaret eder.
• Şok: Ciddi kan kaybı durumlarında, hipotansiyon, taşikardi, soğuk ve nemli cilt gibi şok belirtileri görülebilir.
• Karın Ağrısı: Peptik ülser veya gastrit gibi durumlarda epigastrik bölgede ağrı görülebilir.

Tanı:

• Üst Gastrointestinal Endoskopi (EGD): Mide kanamalarının tanısında ve tedavisinde altın standarttır. Kanamanın kaynağını belirler, biyopsi alınabilir ve aynı seansta endoskopik tedavi uygulanabilir.
• Laboratuvar Testleri: Hemoglobin, hematokrit düzeyleri ve pıhtılaşma profili değerlendirilir. Aktif kanama sırasında akut anemi gelişebilir.
• Radyolojik İncelemeler: Endoskopi yapılamadığında, aktif kanamanın yerini ve şiddetini değerlendirmek için BT anjiografi veya radyoizotop taramalar kullanılabilir.

Tedavi:

• Endoskopik Tedavi:
  • Enjeksiyon Terapisi: Epinefrin veya sklerozan ajanlar enjekte edilerek kanama durdurulabilir.
  • Termal Koagülasyon: Kanayan lezyona uygulanan termal enerji ile koagülasyon sağlanır.
  • Hemoklip: Kanayan damarın üzerine klips uygulanarak mekanik hemostaz sağlanır.
• İlaç Tedavisi:
  • Proton Pompa İnhibitörleri (PPI): Mide asidini baskılayarak ülserin iyileşmesini hızlandırır ve kanama riskini azaltır.
  • Vazopressin ve Somatostatin Analogları: Özellikle varis kanamalarında, portal basıncı düşürmek için kullanılır.
• Cerrahi Müdahale: Endoskopik tedaviye yanıt vermeyen hastalarda veya yoğun kanamalarda cerrahi müdahale (örneğin, gastrektomi, vagotomi) gerekebilir.
• Anjiografik Embolizasyon: Endoskopik tedaviye yanıt vermeyen kanamalarda, kanayan arterin embolizasyonu ile kanama durdurulabilir.